7  ژوئن 2025- بر اساس یک مطالعه ی اخیر که در BMC Endocrine Disorders منتشر شده است، یک ارتباط غیرخطی بین مصرف آهن غذایی و خطر رتینوپاتی دیابتی (DR) در افراد مبتلا به دیابت نوع 2 وجود دارد.

در میان 1172 شرکت ‌کننده، افرادی که بین 13.2 تا 18.1 میلی ‌گرم آهن در روز مصرف می ‌کردند، کاهش قابل توجهی را در خطر رتینوپاتی دیابتی(OR=0.59) و رتینوپاتی تهدید کننده بینایی(VTDR)  نشان دادند(OR=0.42). اثر محافظتی مصرف متوسط ​​آهن به ویژه در زنان(OR=0.44)، افراد چاق(OR=0.45)، افراد با سطح HbA1c بالا(OR=0.56) و شرکت‌ کنندگان با سطح هموگلوبین پایین(OR=0.17) مشهود بود.

رتینوپاتی دیابتی، یک عارضه شایع میکروواسکولار دیابت، علت اصلی اختلال بینایی و نابینایی در بزرگسالان در سن کار در سراسر جهان است. در حالی که کنترل دقیق قند خون همچنان یک استراتژی پیشگیرانه اصلی است، شواهد فزاینده ‌ای نشان می ‌دهد که عوامل تغذیه ‌ای نیز ممکن است در تعدیل خطر بیماری نقش داشته باشند.

با توجه به پیشینه فوق، دکتر شیائویون چن، و همکارانش از دانشگاه سان یات سن، گوانگژو، چین، ارتباط بین دریافت آهن از طریق مواد غذایی و خطر رتینوپاتی دیابتی را در بین افراد مبتلا به دیابت نوع 2 بررسی کردند.

برای این منظور، محققان داده‌ های 1172 بزرگسال بالای 40 سال مبتلا به دیابت نوع 2 را که در نظرسنجی ملی سلامت و تغذیه (NHANES) 2005-2008 شرکت کرده بودند، تجزیه و تحلیل کردند. مصرف آهن غذایی با استفاده از پرسشنامه‌ های استاندارد ارزیابی شد، در حالی که وجود رتینوپاتی دیابتی و رتینوپاتی دیابتی تهدید کننده بینایی از طریق تصویربرداری شبکیه تعیین شد. برای ارزیابی این ارتباط، از مدل‌ های رگرسیون لجستیک استفاده شد و از اسپلاین ‌های مکعبی محدود برای شناسایی روابط غیرخطی بالقوه استفاده شد.

یافته ‌های کلیدی این مطالعه به شرح زیر بود:

•  یک ارتباط غیرخطی معنی ‌دار بین مصرف آهن غذایی و رتینوپاتی دیابتی (DR) در زنان مشاهده شد، اما چنین ارتباطی در مردان مشاهده نشد.

•  شانس ابتلا به رتینوپاتی دیابتی و رتینوپاتی دیابتی تهدید کننده بینایی درافرادی که در چارک سوم مصرف آهن (۱۳.۲تا ۱۸.۱میلی ‌گرم در روز) قرار داشتند، در مقایسه با افراد در پایین ‌ترین چارک، به طور قابل توجهی پایین ‌تر بود ( ORبه ترتیب 0.59 و 0.42).

•  مصرف آهن متوسط ​​تا زیاد با کاهش خطر رتینوپاتی دیابتی در زنان(OR=۰.۴۴)، افراد سیاه‌ پوست غیر اسپانیایی (OR= ۰.۳۸)، افراد چاق(OR=۰.۴۵)، سطح بالایHbA1c (OR=۰.۵۶)، مدت زمان طولانی‌ تر ابتلا به دیابت(OR=۰.۴۰) و سطح پایین هموگلوبین خون(OR=۰.۱۷) مرتبط بود.

نویسندگان خاطرنشان کردند: «این مطالعه ارتباط معکوس غیرخطی بین مصرف آهن غذایی و خطر رتینوپاتی دیابتی (DR) و رتینوپاتی دیابتی تهدید کننده بینایی(VTDR)  در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲را نشان داد.»

آنها افزودند: «به نظر می ‌رسد مصرف متوسط ​​تا زیاد آهن، به ویژه در میان زنان، افراد سیاه ‌پوست غیر اسپانیایی، افراد چاق، افراد دارای کنترل ضعیف قند خون و افراد مبتلا به دیابت طولانی ‌تر، مزایای محافظتی دارد. با این حال، مصرف بیش از حد کم و زیاد آهن ممکن است در پیشگیری از رتینوپاتی دیابتی مفید نباشد».

آنها نتیجه گیری کردند که «مطالعات طولی و آزمایش ‌های کنترل ‌شده بیشتری برای تعیین میزان بهینه مصرف آهن در رژیم غذایی و ارزیابی تأثیر طولانی ‌مدت آن بر پیامدهای رتینوپاتی دیابتی و VTDR مورد نیاز است».

منبع:

https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/moderate-iron-intake-linked-to-lower-risk-of-diabetic-retinopathy-in-type-2-diabetes-study-finds-149304